Analiza / Polska Strefa Inwestycji

Polska Strefa Inwestycji: warunki i decyzja o wsparciu

Polska Strefa Inwestycji umożliwia korzystanie ze zwolnienia z CIT lub PIT na warunkach decyzji o wsparciu. To korzyść podatkowa związana z nową inwestycją, nie dotacja wypłacana na zakup maszyny. Przed wnioskiem trzeba oddzielnie sprawdzić projekt, lokalizację, nakłady, kryteria jakościowe i możliwość wykorzystania zwolnienia.

Najważniejsze w skrócie
  • PSI jest mechanizmem zwolnienia podatkowego, a nie wypłatą dotacji.
  • Rodzaj nowej inwestycji, nakłady i kryteria jakościowe wymagają odrębnych sprawdzeń.
  • Limit pomocy nie jest kwotą automatycznie wykorzystywanego zwolnienia.

Czym jest PSI i dla kogo

Polska Strefa Inwestycji (PSI) to system wsparcia nowych inwestycji. Firma, która otrzyma decyzję o wsparciu (DOW), może zwolnić z CIT lub PIT dochód z działalności objętej decyzją — do granicy dostępnego limitu pomocy. PSI nie jest dotacją: nie ma przelewu na zakup maszyn ani hali. Korzyść powstaje dopiero wtedy, gdy firma osiąga dochód, który można objąć zwolnieniem. Opis usługi znajdziesz w serwisie na stronie Polska Strefa Inwestycji.

Przewodnik porządkuje temat od pytań wstępnych do obowiązków po decyzji. Stan prawny analiz Narvo, na których się opiera: 6–8 października 2026 r. (ustawa o wspieraniu nowych inwestycji i rozporządzenie PSI, t.j. Dz.U. 2025 poz. 108 ze zmianą poz. 833). Projekt zmian ustawy jest w toku i opisaliśmy go osobno — patrz sekcja na końcu.

Cztery pytania przed wnioskiem

PytanieDlaczego jest pierwszeGdzie szukać szczegółów
Czy to nowa inwestycja w rozumieniu przepisów?„Rozbudowa” czy „nowa maszyna” to opisy biznesowe, a nie definicje prawneWarunki PSI i definicja nowej inwestycji
Czy projekt przekroczy minimalne nakłady dla lokalizacji?Próg zależy od powiatu i statusu firmyMinimalne nakłady PSI
Czy firma zdobędzie wymaganą liczbę punktów jakościowych?Wybór kryterium jest zobowiązaniem po decyzjiKryteria jakościowe PSI
Które wydatki są kosztami kwalifikowanymi?Budżet projektu to nie podstawa pomocyKoszty kwalifikowane PSI

Co to jest „nowa inwestycja”

Ustawa wymienia kilka kategorii: utworzenie nowego zakładu, zwiększenie zdolności produkcyjnej istniejącego zakładu, dywersyfikację o produkty wcześniej w nim nieprodukowane, zasadniczą zmianę procesu produkcyjnego oraz nabycie aktywów zakładu zamkniętego lub takiego, który zostałby zamknięty bez zakupu. Samo nabycie akcji lub udziałów nie jest nową inwestycją, a wymiana zużytej maszyny nie przesądza o spełnieniu definicji. Inwestycje odtworzeniowe są wyłączone. Praktyczne scenariusze — od budowy zakładu po wymianę maszyny — opisuje analiza warunków PSI.

Minimalne nakłady: próg wejścia, nie limit zwolnienia

Kryterium ilościowe wymaga poniesienia minimalnych kosztów kwalifikowanych. Bazowy próg wynosi od 10 do 100 mln zł i zależy od relacji stopy bezrobocia w powiecie do przeciętnej stopy w kraju. Następnie stosuje się obniżenia zależne od statusu przedsiębiorstwa, m.in. dla mikro-, małych i średnich firm, a także preferencje lokalizacyjne i dodatkowe obniżenie dla niektórych rodzajów inwestycji. Kalkulacja wymaga danych GUS aktualnych na dzień wniosku. Pełne tabele i przykład kalkulacji znajdziesz w artykule o minimalnych nakładach PSI.

Rozdziel pięć wartości: budżet całej inwestycji, koszty kwalifikowane, próg wejścia, limit pomocy i wykorzystane zwolnienie. Próg PSI to nie limit zwolnienia i nie kwota, którą firma otrzyma.

Kryteria jakościowe

Poza progiem nakładów inwestycja musi uzyskać odpowiednią liczbę punktów. Zasadniczo jest to co najmniej 6 punktów; dla terenów o maksymalnej intensywności pomocy regionalnej 40% próg wynosi 5 punktów, a przy 50% — 4 punkty. W każdym wariancie trzeba zdobyć co najmniej jeden punkt w kryteriach zrównoważonego rozwoju gospodarczego i jeden w kryteriach zrównoważonego rozwoju społecznego. Sektor usług i sektor przemysłowy mają odrębne tabele w załączniku do rozporządzenia. Szczegóły i dowody opisuje artykuł o kryteriach jakościowych.

Koszty kwalifikowane i limit

Podstawę pomocy opartej na kosztach inwestycji tworzą tylko wydatki z właściwego katalogu — mogą to być m.in. grunty, budynki, maszyny oraz określone prawa i licencje. Alternatywą są dwuletnie koszty nowo utworzonych miejsc pracy. Limit pomocy zależy od kosztów kwalifikowanych, intensywności pomocy i dyskontowania, a nie od samego budżetu. Przykład z kolejnymi latami dochodu pokazuje, że nominalny limit nie jest wypłatą: wykorzystanie limitu pomocy.

Lokalizacja i wielkość firmy

Miejsce inwestycji wpływa na dostępność pomocy regionalnej, jej intensywność, minimalny próg nakładów i okres decyzji. Sam wybór województwa nie zawsze wystarcza, bo mapa pomocy różnicuje także mniejsze obszary. Status MŚP trzeba ustalić z uwzględnieniem firm partnerskich i powiązanych — zobacz status MŚP.

Dla dużych przedsiębiorców obowiązują dodatkowe ograniczenia. Na obszarach pomocy z art. 107 ust. 3 lit. c Traktatu duży przedsiębiorca może otrzymać regionalną pomoc inwestycyjną tylko na inwestycję początkową zapoczątkowującą nową działalność gospodarczą. Rozporządzenie PSI wskazuje województwa dolnośląskie i wielkopolskie oraz wymienione gminy regionu warszawskiego stołecznego, gdzie obowiązuje odpowiedni wyjątek. Test kosztowy zależy od rodzaju inwestycji, m.in. przy dywersyfikacji produkcji koszty kwalifikowane muszą przekraczać o co najmniej 200% wartość księgową ponownie wykorzystywanych aktywów — szczegóły w analizie warunków PSI.

Droga do decyzji o wsparciu

Procedura zaczyna się od karty inwestycji, a nie od zamówień. Złożenie wniosku, wydanie decyzji, poniesienie kosztu kwalifikowanego i początek korzystania ze zwolnienia nie są jednym zdarzeniem. Kolejne etapy to oddzielenie progu, kosztów i kryteriów, przygotowanie pakietu dokumentów, sprawdzenie dat rozpoczęcia prac, ocena i uzupełnienia, lektura decyzji przed wdrożeniem oraz realizacja z punktami kontrolnymi. Przed robotami i wiążącymi zamówieniami sprawdź efekt zachęty. Krok po kroku opisuje to procedura decyzji o wsparciu, a nasze wsparcie — usługa decyzja o wsparciu.

Po decyzji: okres, dochód i monitoring

Nowe decyzje są wydawane na 12, 14 lub 15 lat według właściwych warunków; starsze mogą mieć inne okresy. Początek korzystania ze zwolnienia trzeba ustalić osobno — nie jest to automatycznie dzień decyzji ani pierwszej faktury. Po DOW potrzebne są ewidencja działalności objętej zwolnieniem, uzgodnienie dochodu z księgowością i rejestr wykorzystania pomocy: dochód zwolniony i ewidencja. Połączenie PSI z dotacją wymaga osobnego testu: kumulacja dotacji i PSI. Porównanie PSI z dotacją i kredytem: dotacja, PSI czy kredyt.

Co zmienia projekt nowelizacji

Rada Ministrów przyjęła 29 września 2026 r. projekt UD391 zmieniający ustawę o wspieraniu nowych inwestycji. Obejmuje m.in. inne zasady ustalania dochodu zwolnionego i odroczenie momentu korzystania ze zwolnienia dla reinwestycji. To projekt, nie obowiązujące przepisy. Opis kierunków zmian znajdziesz w alercie reforma PSI.

Gdzie szukać pomocy

Wstępny kierunek daje kwalifikator PSI, a zestawienie kategorii przedsięwzięcia, działalności, lokalizacji i obowiązków — ocena kwalifikacji do PSI. Wszystkie materiały o PSI w jednym miejscu: hub tematu.

Przygotuj dane do pierwszej oceny PSI

Podaj miejsce realizacji inwestycji, rodzaj działalności, zakres zmiany w zakładzie, budżet oraz planowane terminy. Uwzględnij powiązania firmy i dane potrzebne do określenia jej wielkości. Zakup urządzenia, rozbudowa i uruchomienie nowego zakładu wymagają oceny według właściwych warunków.

Wstępne pytania porządkuje ocena kwalifikacji do PSI. Przewodnik objaśnia mechanizm, a strona usługi PSI przedstawia zakres współpracy przy konkretnym projekcie.

Materiały do kolejnego kroku

Pytania i odpowiedzi

Czym jest Polska Strefa Inwestycji?

To system wsparcia nowych inwestycji. Po uzyskaniu decyzji o wsparciu firma może zwolnić z CIT lub PIT dochód z działalności objętej decyzją, do granicy limitu pomocy. Nie jest to dotacja ani przelew na zakup inwestycji.

Czy każda inwestycja kwalifikuje się do PSI?

Nie. Musi to być nowa inwestycja w rozumieniu ustawy (np. nowy zakład, zwiększenie zdolności produkcyjnej, dywersyfikacja, zasadnicza zmiana procesu), a projekt musi spełnić próg nakładów, kryteria jakościowe i pozostałe warunki. Inwestycje odtworzeniowe są wyłączone.

Na ile lat wydawane są nowe decyzje o wsparciu?

Nowe decyzje są wydawane na 12, 14 lub 15 lat, zależnie od właściwych warunków. Starsze decyzje mogą mieć inne okresy. Okres decyzji, początek korzystania ze zwolnienia i możliwość wykorzystania limitu trzeba ocenić osobno.

Czy duża firma może skorzystać z PSI w każdym regionie?

Nie. Na obszarach objętych ograniczeniem duży przedsiębiorca może otrzymać regionalną pomoc tylko na inwestycję zapoczątkowującą nową działalność gospodarczą. Trzeba sprawdzić lokalizację i rodzaj inwestycji.

Źródła