Trzy kwoty, których nie należy utożsamiać
Wkład własny programu opisuje część wydatków kwalifikowalnych niepokrytą dofinansowaniem. Taką definicję zawierają Wytyczne kwalifikowalności 2021–2027. Konkretny nabór określa poziom wsparcia, dopuszczalne źródła i sposób wykazania wkładu; nie ma jednej stawki dla wszystkich dotacji.
Pozostałe finansowanie inwestycji jest szersze. Obejmuje także koszty niekwalifikowane i płatności VAT, których wsparcie nie pokrywa. Szczytowa luka finansowania (peak funding gap) opisuje z kolei niedobór gotówki w najtrudniejszym momencie harmonogramu. Może obejmować kwotę oczekiwanej refundacji, która później wróci do firmy.
Ten artykuł ustala strukturę źródeł. Miesięczny model luki znajduje się w materiale finansowanie pomostowe dotacji. Najpierw trzeba wiedzieć, co zostaje do sfinansowania po wsparciu; następnie, kiedy poszczególne źródła muszą być dostępne.
Model: CAPEX minus wsparcie
Praktyczny model Narvo zaczyna się od jednej zasady:
Całkowity CAPEX − wsparcie = pozostałe finansowanie.
Ustal, czy CAPEX oznacza kwotę netto, czy rzeczywiste płatności z VAT. W poniższym modelu przyjmujemy budżet netto. VAT i rezerwę poza tym budżetem pokazujemy osobno, aby nie zniknęły z planu. Dotację odejmujemy tylko od kosztów, które rzeczywiście obejmuje, nie od dowolnej wartości inwestycji.
Następnie podziel pozostałe finansowanie na gotówkę firmy, kredyt oraz inne potwierdzone źródła. Oddziel koszty poza projektem: przygotowanie nieobjęte wsparciem, koszty finansowania czy rezerwę na wzrost cen. Jeżeli są już ujęte w CAPEX, nie dodawaj ich ponownie.
Modelowy przykład struktury źródeł
Wszystkie liczby są założeniami do obliczeń, nie ofertą banku ani parametrami programu. Zakładamy CAPEX netto 2 mln zł: 1,5 mln kosztów kwalifikowanych i 0,5 mln kosztów poza dotacją. Przyjmujemy wyłącznie modelowo wsparcie 40% kwalifikowanych kosztów, czyli 0,6 mln zł. VAT w przykładzie wynosi 23% wszystkich zakupów, jest niekwalifikowany i zostanie w całości odzyskany; termin odzyskania pozostaje do ustalenia.
| Pozycja | Kwota modelowa | Co oznacza |
|---|---|---|
| CAPEX netto | 2 000 000 zł | Cały rzeczowy budżet, nie tylko katalog programu |
| Koszty kwalifikowane | 1 500 000 zł | Założony zakres podstawy dotacji |
| Dotacja: 40% × 1 500 000 | 600 000 zł | Przyjęte do modelu wsparcie |
| Wkład do kwalifikowanych kosztów | 900 000 zł | Różnica 1 500 000 − 600 000 |
| Koszty netto poza dotacją | 500 000 zł | Nadal wymagają źródła |
| Pozostałe finansowanie CAPEX | 1 400 000 zł | 2 000 000 − 600 000; wkład plus część niekwalifikowana |
| Gotówka firmy na tę część | 600 000 zł | Założona dostępność ponad rezerwę operacyjną |
| Kredyt na tę część | 800 000 zł | Hipotetyczne źródło, do potwierdzenia przez bank i program |
| Inne źródła | 0 zł | Brak potwierdzonego źródła w przykładzie |
| VAT płacony z fakturami | 460 000 zł | Osobna przejściowa potrzeba do odzyskania |
| Rezerwa poza CAPEX | 100 000 zł | Przyjęta do planowania, nie stawka obowiązkowa |
Źródła 600 000 + 800 000 pokrywają 1 400 000 zł końcowej części netto. Nie pokrywają jeszcze oczekiwania na dotację, płatności VAT ani rezerwy. Przed wpływami firma może potrzebować finansowania także 600 000 zł refundacji i 460 000 zł VAT. Kwot nie należy automatycznie sumować w limit bankowy: ich jednoczesną dostępność wyznacza kalendarz płatności i wpływów.
Po odzyskaniu VAT przy założeniach przykładu pozostaje finansowanie netto 1,4 mln zł; rezerwa wymaga oddzielnego zabezpieczenia. Jeżeli VAT nie będzie odzyskany, staje się dodatkowym trwałym obciążeniem. Jeżeli dotacja zostanie obniżona, różnica również potrzebuje trwałego źródła.
Czy wkład musi pochodzić z gotówki firmy
Nie utożsamiaj słowa „własny” z wyłącznie pieniędzmi zgromadzonymi na rachunku. Dopuszczalność długu i innych źródeł wynika z podstawy pomocy oraz dokumentacji programu. Odrębnie bank ustala własne warunki kredytu. Nie można obiecać, że każdy kredyt spełni oba zestawy wymagań.
Przykładowo § 5 ust. 3 rozporządzenia PSI wymaga co najmniej 25% kwalifikowanych kosztów nowej inwestycji ze środków własnych lub zewnętrznych źródeł wolnych od publicznego wsparcia. To warunek PSI, nie uniwersalny wkład gotówkowy wymagany przez każdy bank i każdą dotację. Kredyt z publiczną pomocą wymaga osobnego sprawdzenia, zamiast automatycznego zaliczenia go do tej części.
BGK w Kredycie Pewny Projekt rozdziela prefinansowanie dofinansowania i finansowanie uzupełniające kosztów niekwalifikowanych lub nieobjętych dofinansowaniem. Jest to konstrukcja konkretnego produktu. Pokazuje potrzebę oddzielenia celów finansowania, nie gwarantuje kredytu dla każdej firmy.
VAT i koszty poza dotacją
Kwalifikowalność VAT w projekcie oraz prawo do podatkowego odliczenia lub odzyskania VAT to odrębne sprawdzenia. Wytyczne zawierają warianty zależne m.in. od łącznego kosztu projektu i zasad pomocy publicznej. Dokumentacja programu może wprowadzać szczegółowe warunki. Nie wpisuj „VAT zawsze kwalifikowany” ani „VAT zawsze wyłączony” na podstawie samej nazwy dotacji.
W planie źródeł pokaż kwotę faktycznej płatności, oczekiwane odzyskanie i koszt, który zostanie ostatecznie w firmie. Nie pomniejszaj budżetu o zwrot podatku bez sprawdzenia prawa i terminu. Dla zakupów poza katalogiem wsparcia pokaż całe finansowanie, nawet jeśli są niezbędne do uruchomienia zakładu.
Jak potwierdzić strukturę przed wnioskiem
Checklista Narvo, do uzgodnienia z wymaganiami programu i finansującego:
- Jedna lista kosztów z podziałem netto, VAT, kwalifikowane i pozostałe.
- Podstawa poziomu dofinansowania oraz dopuszczalność każdego źródła wkładu.
- Potwierdzona gotówka dostępna ponad potrzeby operacyjne firmy.
- Oferta lub stanowisko banku: cel, kwota, warunki wypłaty i spłaty.
- Dokumenty innych źródeł; planowany wpływ nie jest jeszcze potwierdzeniem finansowania.
- Rezerwa i wariant obniżenia wsparcia albo braku odzyskania VAT.
- Kalendarz dostępności środków, spójny z harmonogramem dotacji.
Kwoty i źródła powinny odpowiadać biznesplanowi do banku. Jeśli problemem jest jeszcze wybór instrumentu, zacznij od dotacja, PSI czy kredyt. Mapa finansowania inwestycji pomaga rozdzielić źródła dla wkładu, kosztów poza dotacją i pomostu w ramach finansowania inwestycji.
Sprawdź dostępność wkładu w konkretnych terminach
Przełóż ustalone źródła na harmonogram finansowania inwestycji. Ten sam wkład nie może być jednocześnie płatnością na inwestycję i rezerwą pozostającą na działalność. Dodatni końcowy budżet nie wyklucza niedoboru przed pierwszą transzą.
Materiały do kolejnego kroku
- co zrobić, gdy budżet inwestycji wzrósł — przeliczenie budżetu oraz środków potrzebnych przed refundacją i po niej.


